Oppervlaktespanning

Oppervlaktespanning is de eigenschap van het vloeistofoppervlak waardoor het weerstand biedt tegen externe krachten. Het ontstaat door cohesiekrachten tussen moleculen, waardoor een soort “film” wordt gevormd.

Hoe werkt oppervlaktespanning?

Moleculen in een vloeistof ervaren cohesiekrachten van buren in alle richtingen. Aan het oppervlak ontbreken buren erboven, wat resulteert in een netto kracht naar binnen. Hierdoor gedraagt het oppervlak zich als een gespannen elastisch vel.

Voorbeelden van oppervlaktespanning

• Waterdruppels: Water vormt bolvormige druppels omdat oppervlaktespanning het oppervlak minimaliseert.
• Zwevende insecten: Insecten zoals schrijvertjes kunnen over water lopen dankzij oppervlaktespanning.
• Zeepbellen: De oppervlaktespanning van zeepsop maakt het mogelijk dat bellen hun vorm behouden.

Factoren die oppervlaktespanning beïnvloeden

• Temperatuur: Hogere temperaturen verlagen de oppervlaktespanning doordat moleculen sneller bewegen.
• Onzuiverheden: Stoffen zoals zeep of alcohol verstoren cohesiekrachten en verlagen oppervlaktespanning.
• Soort vloeistof: Kwik heeft een hoge oppervlaktespanning, ethanol juist een lage.

Toepassingen van oppervlaktespanning

• Schoonmaken: Zeep verlaagt oppervlaktespanning zodat water beter verspreidt en reinigt.
• Geneeskunde: Surfactanten in de longen voorkomen dat de longblaasjes dichtklappen.
• Techniek: Oppervlaktespanning is belangrijk bij inkjetprinters en vloeistofsystemen.